مینا طب | داروخانه آنلاین | خرید اینترنتی محصولات زناشویی ویژه
نویسنده: مینا طب 
درد بیضه یک شکایت شایع اورولوژی در مردان است. درد میتواند فقط در یک بیضه یا در هر دو رخ دهد. این درد ممکن است همیشه مستقیماً از بیضه منشأ نگیرد؛ گاهی اوقات میتواند به دلیل بیماری در اندامهای مجاور یا اندامی دور باشد. بیماران مبتلا به درد بیضه اغلب به دلیل خجالت، مراجعه به پزشک را به تأخیر میاندازند.
درد میتواند به طور ناگهانی رخ دهد یا مدت زیادی طول بکشد. مهمتر از همه، درد بیضه همچنین میتواند نشانه یک وضعیت فوری مانند پیچ خوردگی بیضه باشد. در واقع، درد به خودی خود یک بیماری نیست، بلکه یک علامت است – علامتی از یک بیماری. در این مقاله، در مورد درد بیضه که یک علامت است، صحبت خواهم کرد.
در مقاله چه آمده است؟
درد بیضه چیست؟
دلایل چیست؟
چه علائم دیگری را میتوان همراه با درد بیضه مشاهده کرد؟
تشخیص چگونه انجام میشود؟
چگونه میتوانید از خود در برابر درد بیضه محافظت کنید؟
درمان
درمان خانگی درد بیضه
چه زمانی به متخصص اورولوژی مراجعه کنیم؟
آیا سرطان بیضه باعث درد بیضه میشود؟
درد بیضه چیست؟
دردی است که به دلیل شرایطی مانند ضربه، عفونت (اورکیت)، پیچ خوردگی یا تومورهای بیضه رخ میدهد. درد بیضه یک بیماری نیست، بلکه علامت بسیاری از بیماریها است.
میتوان علل درد بیضه را بر اساس منشأ و مدت درد در ۳ گروه بررسی کرد.
درد حاد بیضه: این نوع درد به طور ناگهانی رخ میدهد. معمولاً در شرایطی مانند ضربه، عفونت (اورکیت) و پیچ خوردگی بیضه مشاهده میشود.
درد مزمن بیضه ( اورکیالژیا) : اگر درد بیضه بیش از سه ماه ادامه یابد، به آن درد مزمن بیضه میگویند. این درد معمولاً به دلیل بیماریهای طولانی مدت مانند پروستاتیت مزمن و اپیدیدیمیت مزمن در بیضهها احساس میشود. درد مزمن بیضه، اورکیالژیا نامیده میشود.
درد ارجاعی: این درد مستقیماً ناشی از بیماری در بیضهها نیست. بلکه به دلیل بیماریهای سایر اندامها رخ میدهد. معمولاً به صورت انعکاس سنگهای حالب به بیضهها دیده میشود.
دلایل چیست؟
درد بیضه فقط ناشی از بیماری در خود بیضهها نیست. درد میتواند در بیضهها در نتیجه اختلالات بسیاری از اندامها احساس شود. این درد میتواند یک طرفه باشد یا هر دو بیضه را درگیر کند. در مواردی که درد از بیضهها منشأ نمیگیرد، بیضهها در معاینه و آزمایشها طبیعی تشخیص داده میشوند. علل درد بیضه عبارتند از:
ترومای بیضه: ترومای بیضه معمولاً باعث درد حاد بیضه میشود. تروما میتواند به صورت ترومای غیرنافذ، آسیبهای نافذ و آسیبهای تیز رخ دهد. آسیبهای نافذ و آسیبهای تیز فوری هستند و نیاز به مشاوره فوری با متخصص اورولوژی دارند. در برخی موارد، پارانشیم بیضه تحت تأثیر قرار نمیگیرد، فقط ادم و هماتوم در پوست و بافتهای زیر جلدی رخ میدهد.
در ترومای شدید، ساختار داخلی بیضه نیز تحت تأثیر قرار میگیرد و بیضه میتواند پاره شود. در این موارد، جراحی فوری مورد نیاز است. برای ترومای خفیف، مسکنها، استراحت در رختخواب و کمپرس سرد کافی است.
ارکیت: ارکیت یک بیماری التهابی بیضهها است. درد و تورم در بیضهها از شکایات شایع است. ممکن است خون در مایع منی و ادرار مشاهده شود. این بیماری اغلب در اثر عفونتهای باکتریایی ایجاد میشود.
ارکیت ناشی از ویروس اوریون (ویروس اوریون) میتواند در نوجوانی رخ دهد. برای ارکیت ناشی از باکتری، باید درمان آنتیبیوتیکی مناسب آغاز شود. علاوه بر این، داروهای ضد التهاب، استراحت در رختخواب و کمپرس سرد میتوانند تسکیندهنده باشند.
فتق کشاله ران : فتقهای کوچک معمولاً بدون درد هستند. اگر فتق کشاله ران بزرگ باشد، به داخل کیسه بیضه گسترش یابد و حاوی روده باشد، کیسه فتق گاهی اوقات به اندازه اصلی خود برنمیگردد و باعث درد میشود. در این موارد، خطر خفگی و آسیب به رودهها در داخل فتق وجود دارد که نیاز به جراحی اورژانسی دارد.
اپیدیدیمیت: این التهاب مجاری منی به نام اپیدیدیم است. در معاینه، اپیدیدیم به طرز دردناکی متورم میشود. در موارد مزمن، اپیدیدیم سفت است. بیضهها معمولاً در معاینه طبیعی هستند، اما از آنجا که اپیدیدیم در مجاورت بیضهها قرار دارد، درد در بیضهها نیز احساس میشود. در موارد حاد، درد شدیدتر است. بیماران معمولاً با استراحت تسکین مییابند.
درمان شامل آنتیبیوتیکها، داروهای ضدالتهاب و استراحت است. در موارد حاد، استراحت در رختخواب، بالا نگه داشتن کیسه بیضه و استفاده از یخ باعث تسکین میشود. در افراد فعال جنسی، سوزاک و کلامیدیا عفونتهای شایعی هستند. عفونتهای باکتریایی در افراد مسن شایعتر است.
فشار خون بالای اپیدیدیم (گویهای آبی): این وضعیت بیشتر در بیمارانی دیده میشود که برانگیختگی جنسی شدید دارند اما انزال ندارند. این وضعیت در مردان جوان و فعال جنسی شایع است. درد شدید نیست. یک درد مبهم، معمولاً همراه با فشار و پری، در بیضهها احساس میشود. در موارد بسیار نادر، بیضهها ممکن است کمی آبی رنگ شوند. این یک بیماری جدی نیست؛ درد پس از انزال فروکش میکند. گاهی اوقات خود به خود در عرض چند ساعت برطرف میشود.
اسپرماتوسل: اسپرماتوسلها ساختارهای کیستیک پر از اسپرم هستند که در پایه اپیدیدیم تشکیل میشوند. اگر بیش از حد بزرگ شوند و باعث درد شوند، ممکن است نیاز به جراحی برای برداشتن آنها باشد.
هیدروسل: هیدروسل تجمع مایع بین لایههای داخلی و خارجی غشای واژینالیس اطراف بیضه است. این بیماری میتواند باعث درجات مختلفی از درد در بیضه شود. درمان آن جراحی است.
واریکوسل: واریکوسل بزرگ شدن وریدهای بیضه یا واریس است. این بیماری معمولاً در بیضه رخ میدهد، اما کمتر در هر دو بیضه دیده میشود. درد ممکن است در بیماران مبتلا به واریکوسل درجه بالا بیشتر باشد. این درد معمولاً پس از ایستادن طولانی مدت احساس میشود. جراحی درمان قطعی است.
پیچ خوردگی بیضه: پیچ خوردگی بیضه زمانی رخ میدهد که طناب بیضه که حاوی شریانها و وریدهای بیضه است، به دور خود بچرخد. درد شدید که به بیضه و شکم منتشر میشود، همراه با حالت تهوع و استفراغ، با استراحت تسکین نمییابد. بالا بردن دستی بیضه درد را افزایش میدهد (علامت فرن). با این حال، در اپیدیدیمیت و ارکیت، درد با استراحت و بالا بردن تسکین مییابد. این چرخش باعث انسداد شریان بیضه، اختلال در جریان خون به بیضه و در نهایت منجر به از دست دادن عملکرد بیضه میشود. این بیماری در دوران نوجوانی شایع است و یک اورژانس محسوب میشود و نیاز به مداخله جراحی دارد.
سنگهای دستگاه ادراری: سنگهای حالب، کانال حالب را مسدود میکنند و باعث درد قولنجی میشوند. گاهی اوقات، بسته به محل سنگ، این درد در مردان به بیضهها نیز سرایت میکند. این درد، درد تیر کشنده یا ارجاعی نامیده میشود. معاینات بیضه هیچ بیماری در خود بیضهها نشان نمیدهد.
پس از وازکتومی: این درد بیضه در بیمارانی دیده میشود که مجاری منی خود را برای کنترل بارداری بستهاند (وازکتومی). در برخی از بیماران، تورم و درد به دلیل تجمع بیش از حد مایع منی در اپیدیدیم رخ میدهد. به این حالت اپیدیدیمیت احتقانی میگویند. گاهی اوقات، به دلیل اینکه اسپرم نمیتواند خارج شود، در بیضهها تجمع مییابد و گرههای کوچک و دردناکی به نام “گرانولوم اسپرم” تشکیل میدهد. اگر وازکتومی انجام شود، ممکن است به دلیل فشردگی عصب، یک بیماری نادر به نام “سندرم درد پس از وازکتومی” رخ دهد.
سرطان بیضه: سرطان بیضه معمولاً دردی در بیضه ایجاد نمیکند. مهمترین یافته، تودهای سفت و بدون درد در بیضه در معاینه است. در صورت خونریزی درون توده یا انفارکتوس، ممکن است درد ایجاد شود.
درد ایدیوپاتیک: گاهی اوقات، درد مزمن در بیضهها میتواند بدون علت شناخته شده رخ دهد. این درد میتواند از نظر روانی برای بیماران ناراحت کننده باشد. درد ایدیوپاتیک معمولاً مبهم و خفیف است.
بیماریهای مقاربتی: در عفونتهای مقاربتی، بیضهها و اپیدیدیم ممکن است تحت تأثیر قرار گیرند و باعث درد بیضه شوند.
پروستاتیت: بیماران مبتلا به پروستاتیت مزمن دردی را تجربه میکنند که به بیضهها و کشاله ران منتشر میشود. این درد به ویژه در هوای سرد شدیدتر است و به صورت دردی مبهم و مداوم بروز میکند.
بیماریهای کیسه بیضه: بیماریهای اندامهایی غیر از بیضهها که در کیسه بیضه قرار دارند، میتوانند باعث درد بیضه شوند.
درد ناشی از فتق دیسک: در موارد نادر، درد ناشی از فتق دیسک ممکن است به بیضه انتشار یابد. درد دیسک را میتوان از طریق معاینه فیزیکی و سایر یافتههای رادیولوژیکی تشخیص داد.
اختلالات دستگاه گوارش: اختلالات دستگاه گوارش میتواند باعث تهوع، استفراغ و درد بیضه شود. بیضهها در معاینه طبیعی هستند.
نوروپاتی دیابتی: در بیمارانی که دیابت طولانی مدت و کنترل نشده دارند، آسیب عصبی رخ میدهد. این بیماری “نوروپاتی دیابتی” نامیده میشود. این بیماران همچنین ممکن است در صورت آسیب دیدن اعصاب درون طناب اسپرماتیک، درد بیضه را تجربه کنند.
درد ارجاعی: همه دردهای بیضه مستقیماً به بیماریهای بیضه مربوط نمیشوند. گاهی اوقات، دردی که از همان اعصاب منشأ میگیرد، میتواند به بیضهها نیز منتشر شود. این درد، «درد ارجاعی» نامیده میشود. این درد در کافهای حالب شایع است.
قانقاریای فورنیه : قانقاریای فورنیه، قانقاریای پوست و بافت زیر جلدی است که از ناحیه کیسه بیضه و پرینه شروع شده و تا قسمت تحتانی شکم گسترش مییابد. این بیماری معمولاً در بیماران دیابتی دیده میشود. بیضهها معمولاً تحت تأثیر قرار نمیگیرند. درمان شامل برداشتن سریع بافت نکروزه است.
چه علائم دیگری را میتوان همراه با درد بیضه مشاهده کرد؟
بیمارانی که با درد بیضه مراجعه میکنند، گاهی اوقات ممکن است شکایاتی غیر از درد داشته باشند. این شکایات معمولاً مربوط به سیستم ادراری و دستگاه گوارش است. سایر علائم (شکایات) همراه با درد بیضه عبارتند از:
جای زخم ترومای اسکروتوم
تهوع و استفراغ
تورم (ادم) در کیسه بیضه
آتش
شکایات مربوط به ادرار کردن
تشخیص چگونه انجام میشود؟
بیمارانی که با درد بیضه مراجعه میکنند نیاز به یک رویکرد سیستماتیک دارند. بیماران تحت ارزیابی دقیق اورولوژی قرار میگیرند. سایر بیماریهای سیستمیک که ممکن است باعث درد بیضه شوند نیز بررسی میشوند. مراحل تشخیص عبارتند از:
شرح حال: سوالات پزشکی دقیق از بیمار.
معاینه فیزیکی: معاینه اورولوژی و عمومی
آزمایش ادرار
آزمایش خون
سونوگرافی اسکروتومی
سی تی اسکن، ام آر آی
چگونه میتوانید از خود در برابر درد بیضه محافظت کنید؟
درد بیضه در نتیجه اختلالاتی که بیضهها یا سایر اندامها را تحت تأثیر قرار میدهند، رخ میدهد. میتوان از ابتلا به بیماریهای بیضه جلوگیری کرد. برای این منظور، به بیماران خود توصیه میکنیم به موارد زیر توجه کنند:
استفاده از لباسهای ورزشی که از بیضهها محافظت میکنند
محافظت در طول رابطه جنسی
معاینه بیضههای خودتان
کودکان را در برابر اوریون واکسینه کنید
درمان
درد بیضه یک بیماری واحد نیست، بلکه نشانهای از چندین بیماری است. بنابراین، برای درمان درد، ابتدا باید علت آن مشخص شود. پس از تشخیص دقیق درد، درمان آغاز میشود. درمان درد بیضه را میتوان به دو گروه اصلی تقسیم کرد:
روشهای درمانی غیرجراحی: در اینجا، بیماران درمانهای محافظهکارانه و در صورت وجود عفونت، درمان آنتیبیوتیکی دریافت میکنند. روشهای درمانی غیرجراحی شامل موارد زیر است:
کاربرد سرد
بالا بردن اسکروتوم
درمان با استراحت
مسکن
آنتیبیوتیک
ضد افسردگی
گزینههای درمان جراحی: اگر درد بیضه با روشهای غیرجراحی تسکین نیابد، اگر بیمار از درد شدید شکایت دارد و اگر تنها گزینه درمانی جراحی است، جراحی را توصیه میکنیم. جراحی ضروری است، به خصوص اگر سرطان بیضه یا پیچ خوردگی بیضه وجود داشته باشد. گزینههای درمان جراحی بسته به بیماری زمینهای متفاوت است. این گزینهها عبارتند از:
اصلاح پیچ خوردگی بیضه
جراحی فتق
اپیدیدیمکتومی
آناستوموز مجدد در صورت انجام وازکتومی
سنگ شکنی برون اندامی (ESWL)
یو آر اس
میکرودنرواسیون طناب اسپرماتیک
ارکیکتومی
ارکیکتومی رادیکال
درمان خانگی درد بیضه
اگر بیمار مبتلا به درد بیضه نیاز به مراقبت فوری پزشکی نداشته باشد، میتوان برخی اقدامات تسکیندهنده را در خانه انجام داد. اگر دچار گلودرد، تب بالا، حالت تهوع و استفراغ یا درد شدید شدند، قطعاً باید به یک متخصص اورولوژی مراجعه کنند. برخی از اقدامات تسکیندهنده که بیماران میتوانند در خانه انجام دهند عبارتند از:
درمان با استراحت
بالا نگه داشتن بیضهها
استفاده از سرما (یخ)
مصرف مسکنها
چه زمانی به متخصص اورولوژی مراجعه کنیم؟
بیمارانی که درد خفیف یا مزمن بیضه دارند اغلب از مراجعه به پزشک خودداری میکنند. در این موارد، برخی از روشهای درمانی محافظهکارانه میتوانند مؤثر باشند. با این حال، در برخی موارد، اکیداً توصیه میکنیم که بیماران ما به یک متخصص اورولوژی مراجعه کنند. این موارد عبارتند از:
اگر تورم، قرمزی، تب بالا، حالت تهوع و استفراغ در کیسه بیضه وجود داشته باشد
شروع ناگهانی درد شدید: اگر دچار درد ناگهانی و شدیدی شدید که با استراحت فروکش نمیکند، شدید، باید به پیچخوردگی بیضه مشکوک شوید. پیچخوردگی بیضه میتواند در هر سنی رخ دهد، اما در دوران نوجوانی شایعتر است. این وضعیت اورژانسی است؛ اگر به سرعت درمان نشود، عملکرد بیضه میتواند از بین برود. باید با یک متخصص اورولوژی مشورت شود.
اگر جراحات ناشی از ابزارهای سوراخ کننده و برنده وجود داشته باشد
اگر توده سفتی در بیضه وجود داشته باشد
آیا سرطان بیضه باعث درد بیضه میشود؟
سرطان بیضه به ندرت باعث درد در بیضهها میشود. مهمترین علامت سرطان بیضه، سفتی بدون درد در بیضهها است. در صورت وجود این نوع سفتی بدون درد، باید سونوگرافی و نشانگرهای تومور بیضه بررسی شوند. از آنجا که دردی وجود ندارد، این بیماران اغلب مراجعه به پزشک را به تعویق میاندازند. درد بیضه در سرطان بیضه در موارد زیر رخ میدهد:
اگر خونریزی در تومور رخ دهد
اگر پیچ خوردگی رخ دهد
به طور خلاصه، درد بیضه میتواند نشانه بیماریهایی باشد که مستقیماً از بیضهها منشأ میگیرند، اما میتواند نشانه بیماریهایی باشد که از سایر اندامها بر بیضهها تأثیر میگذارند. این یک مشکل شایع اورولوژی در مردان است.
سرطان بیضه معمولاً باعث درد در بیضهها نمیشود. مهمترین علامت آن وجود یک توده سفت و بدون درد در بیضه است. گاهی اوقات، میتواند نشانه یک بیماری فوری مانند پیچ خوردگی بیضه باشد که نیاز به مداخله جراحی فوری دارد. درد مزمن بیضه میتواند برای مدت طولانی ادامه یابد و بر زندگی روزمره بیماران تأثیر منفی بگذارد. هیچ درمان واحدی برای درد بیضه وجود ندارد.
درمان قطعی به علت آن بستگی دارد. ابتدا باید علت درد مشخص شود و سپس درمان اختصاصی متناسب با آن ارائه شود. گزینههای درمانی نیز بسته به علت متفاوت است. درمان سرپایی و استراحت در بستر اغلب مؤثر است. گاهی اوقات، جراحی ممکن است تنها گزینه باشد.
